Een avond op de Russische steppen met het Don KosakenChor Russland

Rood-witte uniforms, witte berenmutsen, opgerolde rijzwepen en zwarte leren laarzen. Dat is het tenue van het Don KosakenChor Russland dat momenteel op tournee is in Nederland en Duitsland. De zingende kozakken stonden afgelopen donderdag 1 december in Theater Speelhuis in Helmond. Wie de ogen sloot, waande zich een paar uur lang op de Russische steppen bij een kozakkenkampvuur.

Don Kosakenchor Russland
Don Kosakenchor Russland (foto: Moniek Liet)

Russische serenade

De tournee A Russian Serenade brengt het Don KosakenChor Russland deze maand naar Nederland en Duitsland. Op het programma staan sacrale gezangen uit de Russisch-orthodoxe Kerk, geliefde Russische volksmelodieën en uiteraard kozakkenliederen.

Dirigent van het koor is Marcel ‘Nicolajevich’ Verhoeff. Eind jaren tachtig belandde deze Nederlander in het kozakken-‘circuit’ na een studieverblijf in Rusland. Inmiddels dirigeert hij ruim twintig jaar het Don KosakenChor Russland, waarvan het geluid wordt getypeerd als ‘helder gefraseerd, met een donkere kleur en vol energie.’

Markante koppen

Die energie was in het Helmondse Speelhuistheater goed te proeven, hoewel de opening bescheiden werd ingezet met enkele religieuze liederen. Het is een keuze die Verhoeff even later aan het publiek uitlegde door te vertellen dat de koorzangers stuk voor stuk diepgelovige Russisch-orthodoxen zijn.

Vervolgens ging de witte berenmuts op het hoofd en lieten de kozakken van zich horen met liederen die het publiek naar de Russische steppen voerden. Aan stemvolume was geen gebrek bij de twintig professionele zangers. Hun markante gestalten en het galmende stemgeluid waren – samen met de nodige humor – een genot om naar te kijken en te luisteren.

Don KosakenChor Russland
Zingende kozakken van het Don KosakenChor Russland (foto: Monique Liet)

Philarmonia

Ook het zeskoppige begeleidende ensemble Philarmonia was goed op dreef. Deze groep muzikanten, die het koor met liefde voor de muziek begeleiden op domra (een klein snaarinstrument), bayan (een knopaccordeon) en balalaika, staan onder leiding van Valery Elchik. Samen met Verhoeff arrangeert Elchik de nodige stukken voor het kozakkenkoor.

Een aantal leden van het ensemble geeft ook soloconcerten en masterclasses en doceert aan vooraanstaande instituten in Moskou. Bijzonder virtuoos was het spel op de domra van Sergey Lukin, die – zo vertelde Verhoeff – ingesneeuwd zat in Siberië maar op het laatste nippertje alsnog kon afreizen om aan de concerttournee deel te nemen. Gelukkig maar, want zijn bijdrage was één van de hoogtepunten van de avond.

Betrokken dirigent

Als dirigent brengt Verhoeff vele maanden per jaar door in Rusland. Deze betrokkenheid is terug te zien in de manier waarop hij in staat is om het beste uit het kozakkenkoor naar boven te halen. Dat hij dat weet te doen zonder grip te verliezen op de variatie aan stemmen en zonder de muzikale verfijning die in een aantal liederen besloten ligt uit het oog te verliezen, laat zien dat Verhoeff een topdirigent in het genre is.

Deze waardering wordt niet alleen gedeeld door het Helmondse theaterpubliek, maar ook door de Russen zelf. Zo trad het koor al meermaals op in het Witte Huis in Moskou. Volgend jaar bestaat het koor 25 jaar, een kwart eeuw waarin de mannen niet alleen Rusland maar ook de grote en kleinere podia van Europa hebben aangedaan.

Don KosakenChor Russland
Dirigent Marcel Verhoeff (foto: Monique Liet)

Oer-kozakken

Toch moet de groep niet verward worden met het oorspronkelijke Don-Kozakkenkoor dat in 1921 door aartsvader Serge Jaroff in Constantinopel werd opgericht. Dit legendarische koor, dat bestond uit kozakken die gevlucht waren voor het Rode Leger, werd in 1979 opgeheven door de hoge leeftijd van de koorleden.

Welk kozakkenkoor de ‘officiële’ opvolger is, wordt sindsdien betwist. Verschillende koren beweren door Jaroff als opvolger te zijn aangewezen en varen onder die vlag verder. Het Don KosakenChor Russland laat de band met Jaroff verder in het midden, maar zingt in dezelfde geest verder.

De liefde voor de Russische muziek is ten slotte waar het allemaal om gaat. En daarvan heeft het publiek in Theater Speelhuis in Helmond een paar hartverwarmende uren kunnen genieten.

© Annemarie Latour

Wie meer wil weten over de decembertournee ‘A Russian Serenade’ van het Don KosakenChor Russland, surft naar de website van het koor of kijkt op de concertagenda. Het koor is ook te zien op zondag 4 december om 18.10 uur op NPO2 bij Podium Witteman en is live te beluisteren op dinsdag 6 december om 20.00 uur bij NPO Radio 5 Volgspot.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.